Gần đây, một cư dân mạng Trung Quốc tên Trương Ninh đã gây chú ý khi chia sẻ một tình huống trớ trêu tại nơi làm việc. Sau khi liên tiếp hoàn thành 2 dự án quan trọng, tên anh lần đầu xuất hiện trong danh sách khen thưởng thường niên của công ty và nhận khoản tiền thưởng trị giá 1.000 NDT (gần 4 triệu đồng).
Số tiền không lớn, nhưng đó là sự ghi nhận xứng đáng cho những nỗ lực kéo dài suốt nhiều tháng, vô số đêm tăng ca của Trương Ninh. Các đồng nghiệp nhanh chóng tụ tập xung quanh Trương Ninh, cười nói và liên tục giục anh “mời cả nhóm một bữa”.
Vốn là người khá rụt rè, Trương Ninh khó từ chối yêu cầu của tập thể. Anh tự nhủ rằng mọi người đều là đồng nghiệp, ngày nào cũng làm việc cùng nhau, việc tụ họp ăn uống xem như điều tất yếu.
Sau giờ làm, cả nhóm kéo nhau vào nhà hàng trong không khí náo nhiệt. Việc gọi món diễn ra khá thoải mái, bàn ăn nhanh chóng kín chỗ. Trương Ninh vẫn mỉm cười, nhưng trong lòng bắt đầu lo lắng khi nhận ra chi phí có thể vượt quá số tiền thưởng.

Ảnh minh hoạ
Quả nhiên, hóa đơn được đưa ra là 1.300 NDT (gần 5 triệu đồng). Dù có chút chùng lòng, anh vẫn cố giữ giọng điệu bình tĩnh, đề xuất sẽ chi trả toàn bộ 1.000 NDT tiền thưởng, phần còn lại 300 NDT (1,1 triệu đồng) mọi người cùng chia đều.
Lời đề nghị vừa dứt, bầu không khí lập tức rơi vào im lặng. Một vài đồng nghiệp tỏ ra không hài lòng, một số người khác tránh ánh mắt, cúi đầu nhìn điện thoại. Đứng cầm hóa đơn trên tay, Trương Ninh bất giác cảm thấy buồn bực: dù là người được khen thưởng, anh lại có cảm giác như đang “mắc nợ” tập thể.
Trương Ninh không phải người keo kiệt. Anh vẫn sẵn sàng tham gia các hoạt động tập thể và tin rằng các mối quan hệ nơi công sở cần được vun đắp. Tuy nhiên, lần này anh bắt đầu tự hỏi: phải chăng “hòa nhập” đang bị hiểu thành việc liên tục vượt qua giới hạn cá nhân để đáp ứng kỳ vọng của người khác?

Ảnh minh hoạ
Thực tế cho thấy, vì ngại nói không, nhiều người rơi vào những tình huống khó xử cả về tài chính lẫn cảm xúc tại môi trường công sở. Với Trương Ninh, số tiền thưởng hoàn toàn có thể dùng để mua món đồ anh yêu thích hoặc dành làm khoản dự phòng, nhưng vì áp lực tập thể, anh buộc phải chi tiêu ngoài khả năng mong muốn.
Một cư dân mạng khác cũng chia sẻ trải nghiệm tương tự. Nữ nhân viên văn phòng cho biết được công ty thưởng hai vé VIP xem nhạc kịch - món quà cô dự định dành cho mình và em gái. Tuy nhiên, khi thông tin lan ra, một số đồng nghiệp liên tục “đùa vui” xin đi cùng. Cuối cùng, vì sợ bị đánh giá là keo kiệt hay thiếu hòa đồng, cô đã bỏ thêm tiền để mua hai vé nữa.
Buổi diễn khép lại, nhưng điều đọng lại với cô gái không phải là kỷ niệm đẹp của hai chị em, mà là cảm giác về một sự kiện xã giao đầy tốn kém. “Lẽ ra tôi nên từ chối ngay từ đầu, nhưng tôi sợ ánh nhìn của đồng nghiệp”, cô chia sẻ.

Ảnh minh hoạ
Trong một môi trường làm việc lành mạnh, việc từ chối một lời mời hay ngừng đáp ứng yêu cầu vượt quá khả năng không nên trở thành lý do để bị đánh giá tiêu cực.
Sau sự việc, Trương Ninh âm thầm thay đổi cách ứng xử. Khi nhận được yêu cầu đãi tiệc, anh mỉm cười và nói rằng mình muốn dùng tiền thưởng mua quà cho bố mẹ, hẹn dịp khác sẽ mời đồng nghiệp. Anh vẫn hòa đồng, nhưng không còn ép bản thân phải “trả giá” để đổi lấy thiện cảm.
Điều đáng chú ý là các mối quan hệ xung quanh anh không xấu đi. Trái lại, khi anh bày tỏ mong muốn một cách nhẹ nhàng nhưng rõ ràng, nhiều đồng nghiệp tỏ ra tôn trọng hơn.
Trong môi trường công sở, không ít người chấp nhận hy sinh cảm xúc cá nhân để tránh bị xem là “khó gần”. Tuy nhiên, biết cách từ chối không phải là thờ ơ mà là biểu hiện của sự tỉnh táo. Giữ sự thân thiện và tử tế với đồng nghiệp, đồng thời bảo vệ ranh giới của bản thân có lẽ là bài học quan trọng mà nhiều người đi làm cần nắm rõ.